Hiếp dâm – tội phạm xâm phạm nghiêm trọng quyền tự do tình dục của con người

0
103
Đánh giá

Hiếp dâm được xem là hành vi tội phạm xâm phạm nghiêm trọng đến quyền tự do tình dục của con người. Bài viết dưới đây sẽ chia sẻ thông tin đến các bạn về vấn đề trên.

Hiếp dâm - tội phạm xâm phạm nghiêm trọng quyền tự do tình dục của con người
Để có đáp án nhanh nhất trong lĩnh vực pháp luật hình sự, gọi Tổng đài tư vấn pháp luật (24/7): 1900 6198

Quyền tự do tình dục là gì?

Quyền tự do trong tình dục có thể được hiểu là việc tự nguyện đến từ cả hai phía trong một mối quan hệ mà không có bất kỳ sự ràng buộc nào. Quyền về tình dục là khả năng của mọi cá nhân, theo một cách thức tự do và trách nhiệm được biểu lộ xu hướng, thực hành và hưởng thụ đời sống tình dục của mình với người khác mà không phải chịu bất kỳ sự cản trở, lạm dụng nào, miễn là không gây ảnh hưởng đến người khác và cộng đồng.

Tội hiếp dâm theo quy định của Bộ luật hình sự năm 2015

Các yếu tố cấu thành tội hiếp dâm

Mặt khách quan: Hành vi khách quan của tội phạm hiếp dâm bao gồm: Sử dụng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng khi nạn nhân đang trong tình trạng không thể tự vệ được hoặc các thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện quan hệ tình dục trái với ý muốn của nạn nhân.

Như vậy, để có thể tiến hành xác định được hành vi của tội hiếp dâm thì người phạm tội phải có hành vi giao cấu hoặc các hành vi quan hệ tình dục khác.

(i) Hành vi sử dụng vũ lực: Đây được xem là hành vi sử dụng sức mạnh về mặt thể chất, cơ thể của nạn nhân nhằm làm mất đi hoặc hạn chế khả năng phòng vệ, tự vệ, chống trả từ phía nạn nhân.

(ii) Hành vi đe dọa dùng vũ lực: Được xem là hành vi sử dụng lời nói, cử chỉ, động tác nhưng chưa có hành động tác động trực tiếp đến người của nạn nhân, tuy nhiên lại khiển cho nạn nhân tin rằng nếu kẻ tấn công không thực hiện được hành vi giao cấu sẽ ngay lập tức sử dụng vũ lực đối với mình.

(iii) Lợi dụng nạn nhân đang trong tình trạng không thể tự vệ được: Đây là trường hợp như nạn nhân đi một mình tại nơi vắng vẻ, sức khỏe nạn nhân đang suy yếu hoặc đang trong tình trạng khác không thể tự vệ được,..

(iv) Sử dụng thủ đoạn khác: là những trường hợp người phạm tội hiếp dâm dùng thuốc mê, các chất kích dục, say rượu hoặc các chất kích thích khác khiến cho nạn nhân bị hạn chế hoặc mất đi khả năng chống cự.

(v) Có hành vi giao cấu trái với ý muốn của nạn nhân: Là trường hợp thực hiện hành vi giao cấu nhưng không được sự cho phép và đồng ý từ phía nạn nhân, làm trái với ý chí mong muốn của nạn nhân hoặc là hành vi giao cấu xảy ra không có ý muốn của nạn nhân vì họ đang trong tình trạng không thể hiện và biểu lộ được ý chí của họ.

Tội phạm hiếp dâm được xem là hoàn thành bắt đầu từ thời điểm có các hành động nhằm giao cấu mà không cần phải có căn cứ là đã giao cấu hay chưa.

Nếu phía người phạm tội hiếp dâm có thực hiện hành vi sử dụng đến bạo lực, đe dọa dùng bạo lực hoặc sử dụng các thủ đoạn khác nhằm mục đích giao cấu trái với ý muốn của nạn nhân, nhưng vì những nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội nên chưa kịp giao cấu như đã bị ngăn chặn thì phạm tội chưa đạt và họ vẫn phải chịu trách nhiệm cho những hành vi của mình về tội hiếp dâm.

Trường hợp người phạm tội hiếp dâm tự ý chấm dứt tội phạm nửa chừng thì họ sẽ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội hiếp dâm, nhưng có thể bị tiến hành truy cứu về các tội danh khác (nếu có đầy đủ các yếu tố cấu thành) như: làm nhục người khác, cố ý gây thương tích,…

Mời bạn xem thêm quy định pháp luật về truy cứu trách nhiệm hình sự là gì?

Mặt chủ quan: Hành vi phạm tội của người phạm tội hiếp dâm được xem là lỗi cố ý.

Mặt khách thể: Tội hiếp dâm xâm phạm, ảnh hưởng đến tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của người bị hại.

Chủ thể: Bất kỳ ai có đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự đều là chủ thể của tội hiếp dâm.

Khung hình phạt tội hiếp dâm

Mức hình phạt đối với tội hiếp dâm được chia thành các khung quy định sau đây:

Hình phạt chính đối với tội hiếp dâm

Theo quy định cụ thể tại Điều 141 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017, tội hiếp dâm có các khung hình phạt sau:

(i) Phạt tù trong thời gian từ 02 năm lên đến 07 năm

Đối tượng sử dụng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng lúc nạn nhân đang trong tình trạng không thể tự vệ được hoặc thực hiện các thủ đoạn giao cấu khác hoặc các hành vi quan hệ tình dục trái với ý muốn của nạn nhân sẽ bị tiến hành phạt tù từ 02 năm cho đến 07 năm.

(ii) Phạt tù trong khoảng thời gian từ 07 năm cho đến 15 năm

Bị phạt tù từ 07 năm lên đến 15 năm nếu phạm tội hiếp dâm thuộc một trong các trường hợp sau đây:

Phạm tội một cách có tổ chức;

Trường hợp có hành vi đối với người mà người phạm tội hiếp dâm có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh;

Trong trường hợp nhiều người hiếp dâm một người;

Có hành vi phạm tội từ 02 lần trở lên;

Trường hợp đối với 02 người trở lên;

Trường hợp làm cho người bị hại có thai;

Có hành vi gây thương tích, tổn hại về mặt sức khỏe hoặc gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân với mức tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% lên đến 60%;

Đối tượng có hành vi tái phạm gây nguy hiểm.

(iii) Phạt tù với thời hạn từ 12 đến 20 năm hoặc tù chung thân

Bị tiến hành phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp quy định sau đây:

Trường hợp gây thương tích, tổn hại đến vấn đề sức khỏe hoặc gây rối loạn về mặt tâm thần và ảnh hưởng đến hành vi của nạn nhân với mức tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên.

Vẫn thực hiện hành vi phạm tội hiếp dâm khi biết mình bị nhiễm HIV ( Xem thêm: Tội lây truyền hiv cho người khác

Trường hợp làm cho nạn nhân chết hoặc tự sát.

(iv) Phạt tù từ 05 năm lên đến 10 năm

Trường hợp phạm tội hiếp dâm đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi sẽ bị tiến hành phạt tù từ 05 năm cho đến 10 năm tùy theo mức độ vi phạm.

Phạm tội hiếp dâm thuộc một trong các trường hợp thuộc khung hình phạt tăng nặng, thì bị xử phạt dựa theo mức hình phạt đó quy định.

Về hình phạt bổ sung đối với tội hiếp dâm

Người có hành vi phạm tội hiếp dâm còn có thể bị cấm đảm nhiệm các chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm các công việc nhất định trong thời gian từ 01 năm cho đến 05 năm.

Một số tội vi phạm quyền tự do tình dục khác

Tội cưỡng dâm theo quy định của Bộ luật hình sự năm 2015

Theo Điều 143 Bộ luật hình sự năm 2015 ban hành quy định cụ thể về Tội cưỡng dâm, có thể thấy:

Cưỡng dâm được xem là hành vi sử dụng mọi thủ đoạn nhằm khiến người đang lệ thuộc mình hoặc người đang ở trong tình trạng quẫn bách phải miễn cưỡng giao cấu hoặc miễn cưỡng thực hiện các hành vi tình dục khác.

Có thể bạn quan tâm: cưỡng dâm

Tội dâm ô theo quy định của pháp luật

Dâm ô đối với trẻ em được xem là hành vi của người đã đủ tuổi thành niên sử dụng mọi thủ đoạn mang tính chất loạn dâm dục đối với người chưa đủ 16 tuổi nhằm mục đích thỏa mãn dục vọng của mình nhưng không có ý định giao cấu với nạn nhân.

Xem thêm về: Dâm ô

Hiếp dâm và giao cấu khác nhau ở điểm nào? Quy định về tội giao cấu với người dưới 16 tuổi

Sự khác nhau giữa tội hiếp dâm và tội giao cấu

Hiếp dâm được coi là hành vi đối tượng dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực hoặc lợi dụng tình trạng không thể tự vệ được của nạn nhân hoặc thủ đoạn khác giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác trái với ý muốn của nạn nhân.

Hành vi giao cấu không chỉ được hiểu là hành động giữa nam với nữ, mà còn diễn ra cả giữa những người đồng giới với nhau. Giao cấu được hiểu là việc đựa bộ phận sinh dục của người này chủ động tác động vào bất cứ bộ phận nào khác trên cơ thể của người kia mà không có sự phân biệt là đồng giới hay khác giới.

Điều 145. Tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi

(i) Trường hợp người đủ 18 tuổi trở lên mà giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với đối tượng từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, nếu không nằm trong các trường hợp được quy định cụ thể tại Điều 142 và Điều 144 của Bộ Luật này sẽ bị tiến hành phạt tù trong thời gian từ 01 năm lên đến 05 năm.

(ii) Đối tượng phạm tội sẽ bị phạt tù từ 03 năm lên đến 10 năm nếu thuộc một trong các trường hợp quy định sau đây:

Trường hợp có hành vi phạm tội từ 02 lần trở lên

Thực hiện hành vi phạm tội với 02 người trở lên;

Hành vi mang tính chất loạn luân;

Trường hợp làm nạn nhân có thai;

Hành vi phạm tội gây ra thương tích hoặc gây tổn hại đến sức khỏe của nạn nhân với mức tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%;

Trường hợp gây ra hành vi phạm tội đối với người mà người phạm tội có trách nhiệm trong việc chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh.

(iii) Phạt tù trong thời gian từ 07 năm cho đến 15 năm nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây:

Có hành vi phạm tội gây thương tích hoặc tổn hại ảnh hưởng đến sức khỏe của nạn nhân với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên;

Trường hợp vẫn thực hiện hành vi phạm tội khi biết mình bị nhiễm HIV.

(iv) Người có hành vi phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm những công việc nhất định trong thời hạn từ 01 năm lên đến 05 năm.

Để có cái nhìn tổng quát hơn, mời bạn đọc xem thêm thông tin tại Pháp trị

Khuyến nghị của Công ty Luật TNHH Everest:

  1. Bài viết trong được luật sư, chuyên gia của Công ty Luật TNHH Everest thực hiện nhằm mục đích nghiên cứu khoa học hoặc phổ biến kiến thức pháp luật, hoàn toàn không nhằm mục đích thương mại.
  2. Bài viết có sử dụng những kiến thức hoặc ý kiến của các chuyên gia được trích dẫn từ nguồn đáng tin cậy. Tại thời điểm trích dẫn những nội dung này, chúng tôi đồng ý với quan điểm của tác giả. Tuy nhiên, quý Vị chỉ nên coi đây là những thông tin tham khảo, bởi nó có thể chỉ là quan điểm cá nhân người viết.
  3. Trường hợp cần giải đáp thắc mắc về vấn đề có liên quan, hoặc cần ý kiến pháp lý cho vụ việc cụ thể, Quý vị vui lòng liên hệ với chuyên gia, luật sư của Công ty Luật TNHH Everest qua Tổng đài tư vấn pháp luật: 1900 6198, E-mail: info@everest.org.vn.